Een op de vijf sigarettenpakjes in Nederland gekocht in buitenland of op de zwarte markt

In Nederland wordt één op de vijf sigaretten buiten de landsgrenzen gekocht. Dat betekent een stijging van maar liefst 18% in het afgelopen half jaar. Dit blijkt uit de Empty Pack Survey Q4-2015, een onderzoek dat 2 keer per jaar gevoerd wordt in opdracht van de 4 grote tabaksfabrikanten: Philip Morris International, British American Tobacco, Imperial Tobacco en Japan Tobacco International. Na telling en rubricering van lege sigarettenpakjes, gevonden in Nederland, blijkt dat 20.4% in het buitenland of op de zwarte markt is aangeschaft.

De helft van de buitenlandse sigarettenpakjes komt uit Duitsland, België en ‘Duty Free’ zones. Met name in Nederlandse grenssteden worden veel buitenlandse sigarettenpakjes gevonden. Door deze trend verliest de schatkist inkomsten, terwijl de Nederlandse staat juist op meer ontvangsten uit tabaksverkoop had gerekend.

De bevindingen sluiten aan op de uitkomsten van de Accijnsmonitor, een jaarlijks onderzoek door brancheorganisaties NSO (ondernemers met tabaks- en gemakszaken) en TZN (groothandels in tabaks- en zoetwaren) naar de accijnsopbrengsten voor de Nederlandse overheid. Daaruit blijkt dat consumenten op zoek gaan naar goedkopere tabaksproducten door hun tabakswaren in België en Duitsland te kopen. In de buurlanden liggen de prijzen van tabakswaren beduidend lager dan in Nederland. De Nederlandse overheid had met de accijnsverhoging gerekend op 80 miljoen euro meer opbrengsten, maar daar komt niets van terecht, blijkt uit het onderzoek.

Overzicht steden

Illustratie (bron: Empty Pack Survey, Q4-2015):

De uitkomsten van de Accijnsmonitor worden ook ondersteund door de onderzoeksresultaten op het gebied van shag.

Sinds de forse accijnsverhoging van 2013 (60ct pakje shag van 50 gram/ 35ct pakje sigaretten 19 stuks) heeft er geen herstel meer plaatsgevonden in het grensverkeer van shagverkopen. Uit een onderzoek van TNS NIPO, in opdracht van de Vereniging Nederlandse Kerftabakindustrie (VNK), blijkt dat het aandeel in Nederland geconsumeerde shag dat afkomstig is uit het buitenland op een recordhoogte blijft. In 2013 was herkomst van de in Nederland gerookte shag ‘nog’ voor 15% afkomstig uit het buitenland. Het afgelopen jaar is 17% van alle in Nederland gerookte shag voorzien van een buitenlandse accijnszegel. Het overgrote deel van de buitenlandse shag is afkomstig uit België. In de grensregio’s is hierbij zelfs sprake van een percentage van 45%. Van het herstel dat volgens het Ministerie van Financiën bij grote accijnsverhogingen na verloop van tijd optreedt, is na drie jaar nog steeds geen sprake. Zowel de Nederlandse tabaksindustrie als de schatkist lijdt hieronder.

Overzicht provincies